Ενωση Αερομοντελιστών Αθηνών

Προσωπικά albums

  [ θεματικός πίνακας ]

 

Ο "μικρός κατάλογος" του Graupner

αφηγείται ο Γιάννης Κωνσταντακάτος

 

Που ήταν ο Παράδεισος το 1960;

 

Οι περισσότεροι Αθηναίοι αερομοντελιστές, ήξεραν ότι Παράδεισος ήταν κοντά στη Στουτγκάρδη της Γερμανίας, στο χωριό Kirchheim-Teck. Δεν μπορούσε να είναι αλλού, αφού εκεί ήταν η εταιρεία "Graupner". 

 

Οπως έχω αναφέρει και αλλού, τα υλικά τα έφερνε τότε η Βασιλική Αερολέσχη, και ήταν αφορολόγητα, γιατί ως "διδακτικό υλικό" ενέπιπταν στην δασμολογική κλάση 90.21 Αντιπρόσωπος της εταιρειας Graupner ήταν ο Νίκος Μαμάης, μέλος της Ε.Α.Α. και έτσι έγιναν αρκετές εισαγωγές.

 

Μεγάλο κατάλογο του οίκου Graupner, με όλα τα επί μέρους υλικά, είχε μόνο η αποθήκη της Ε.Α.Α. Ολοι θυμόμαστε το συναίσθημα όταν ζητήσαμε την άδεια να τον "ξεφυλλίσουμε" για πρώτη φορά.

 

Αλλά υπήρχαν σε αφθονία οι μικροί κατάλογοι που βρίσκαμε σε κάθε kit του Graupner, που ανένταχτοι ή και εντεταγμένοι στην Ε.Α.Α., μπορούσαν να πάρουν μία ιδέα, και να κάνουν όνειρα για την απόκτηση ενός κιτ ή μιας μηχανής.

 

Στη συνέχεια θα δείτε τις αεροπορικές σελίδες του μικρού καταλόγου του Graupner, που εκδόθηκε, τον Οκτώβριο του 1959, για πρώτη φορά σε έγχρωμη μορφή.

 

Σε κάποια σελίδα του έχω σημειώσει τις τιμές των kit και των κινητήρων τους σε δραχμές, με την τότε ισοτιμία του Γερμανικού Μάρκου.

 

Τέλος παραθέτω τις αναμνήσεις μου από αυτά τα μοντέλα που έφτιαξα ή είδα να πετάνε στα χέρια φίλων.

 

Το εξώφυλλο

Τα Pilot, Luftikus, Primaner και Slipper, ήταν απλά ανεμόπτερα, που εκτοξεύονται από το χέρι.

Συναρμολόγησα και τα 4.

Το Pilot ήταν το μόνο που ικανοποίησε με την πτήση του. Μετακινώντας το φτερό μπρος πίσω, έμαθα πως αλλάζει θέση το κέντρο πιέσεων και η τροχιά της πτήσης.

Τα άλλα τρία δεν μπόρεσαν να πετάξουν γιατί είχαν στρευλωμένα τα ξύλα των φτερών.

Αμφιβάλλω αν το ποσοστό επιτυχημένης πτήσης αυτών των ανεμόπτερων σε όλο τον κόσμο ήταν καλύτερο από 2-3%

 

Για πολύ καιρό δεν μπορούσα να καταλάβω πως λειτουργεί το Jetex 50 που φαίνετε δίπλα στη φωτογραφία του κόκκινου Düsenjäger F33.

Το πρώτο kit που αγόρασα όταν γράφτηκα στην Ε.Α.Α. τον Οκτώβριο του 1962 ήταν το Der Kleine UHU, "η μικρή κουκουβάγια".

Ηταν το εισαγωγικό project για όλους τους αρχάριους.

Αν θυμάμαι καλά κόστιζε 27,5 δρχ, και η κόλλα Rudoll 333 κόστιζε 5,5 δρχ.

Ο κ. Απόστολος Μαθιέλης, μου έδωσε και ένα τετρασέλιδο με έντυπες οδηγίες, και μου είπε όταν τελειώσω την κατασκευή του μοντέλου να πάω να του το δείξω.

Μετά από τη δεύτερη προσπάθεια επικάλυψης με χαρτί, τον έπεισα ότι ήμουν ικανός να φτιάξω ένα δέσμιο με μηχανή.

Το πιό όμορφο από τα υπόλοιπα ανεμόπτερα της ομάδας ήταν το Bamby. Αλλά το πίσω μέρος της ατράκτου είχε μαλακά πηχάκια, και έσπαγε σε κάθε test glide.

Αντίθετα το Hobby ήταν πολύ πιό εύκολο στην συναρμολόγηση και πέταξε χωρίς πολλές προσπάθειες. Το μοντέλο Hobby που έφτιαξα τότε, υπάρχει ακόμα σήμερα, με τρυπημένη την τέταρτη επικάλυψή του.

Πριν ακόμα βρω και γραφτώ στην Ε.Α.Α. ένας θείος, μου αγόρασε από την Πανελλήνιο Αγορά στην οδό Πενεπιστημίου, το kit του Jupiter V. Ο ιδιοκτήτης/πωλητής του είπε ότι ήταν πολύ εύκολο να το συναρμολογήσει κάποιος με μικρή εμπειρία.

Η αλήθεια είναι ότι ήταν το μεγαλύτερο ανεμόπτερο της ομάδας (κατηγορία A3), με κελυφωτή oval άτρακτο και φτερό με πολλά δοκαράκια και λεπτή καμπύλη αεροτομή. Ουδέποτε συναρμολογήθηκε κάποιο μέρος του.

Οι αδελφοί Δημητριάδη, (Σπύρος και Αλέξανδρος) είχαν την χαρά να συμμετάσχουν στους Πανελλήνιους αγώνες του 1964 με το Spinne. Δύσκολο στην κατασκευή, είχε τριπλάσιο αριθμό πλευριδίων από όλα τα άλλα όμοια.

Εσπασε το φτερό σε κάποια δυνατή ρυμούλκηση.

Και το Passat 57 ήταν δύσκολο, και είχε το μειονέκτημα του μονοκόμματου φτερού (1,80 εκ). Αυτό το διακόσμησα με κόκκινο Mobilack που ψέκασα με τρόμπα του φλιτ.

Οι δοκιμές έγιναν στο Αλσος και στο Τατόϊ, αλλά χωρίς γνώσεις, ουδέποτε τριμαρίστηκε για ασφαλή ολίσθηση. Τη μοναδική φορά που πήρε ύψος με το νήμα στο Τατόϊ, έπεσε και έκανε ένα μεγάλο καρούμπαλο στο κεφάλι του Πλάτωνα.

Από τα λαστιχοκίνητα αυτής της σελίδας συναρμολόγησα το Aeronca Sedan και το  Cessna Bird Dog.

Το πιό δύσκολο σημείο ήταν η τοποθέτηση του διαφανούς windshield

Τα ξύλα τους όμως ήταν σκευρωμένα και η έλλειψη οδηγιών στα Ελληνικά ότι πρέπει να εξασφαλίσεις τη σωστή θέση του Κέντρου Βάρους, ήταν οι αιτίες που τα οδήγησαν σε καταστροφή στην πρώτη τους απογείωση.

Το Dixie είχε κτιστό φτερό δύο επιφανειών φύλλου μπάλσα, με εσωτερικά πλευρίδια. Κανονικά έπρεπε να έχει επιτυχία, αλλά είτε γιατί το ένα φτερό είχε μία μικρή στρεύλωση, είτε γιατί το λάστιχο ήταν πολύ δυνατό, μετά την άφεση από το χέρι, άρχισε να κάνει γρήγορα roll έως ότου κτύπησε με δύναμη στο χώμα.

Το πρώτο μου Kadett βγήκε "ίσιο και ελαφρύ". Το έβαψα με Nitrolack κίτρινο και μαύρο. Του έβαλα μία Hobby που είχα από το δέσμιο Super Flitzer (στην επόμενη σελίδα) και το δοκίμασα στο Τατόϊ την Δευτέρα του Πάσχα 1964.

Βάζω μπροστά τη μηχανή, το σπρώχνω από το χέρι και αυτό κάνει μία σπειροειδή βύθιση και προσγειώνεται λίγο βαρειά. H δεύτερη απογείωση, με μειωμένη την κλίση του rudder, ήταν ομαλότατη, το μοντέλο ανέβαινε με μία ανοικτή αριστερή στροφή .. και ανέβαινε... και ανέβαινε, οπότε κάποιος μου είπε ότι δεν έπρεπε να γεμίσω όλη την δεξαμενή με καύσιμο (10 κ.ε.) αλλά μόνο με 1 κ.ε.

Κάποια στιγμή, επι τέλους, σε μεγάλο ύψος  επάνω από το νότιο υπόστεγο σβύνει ο κινητήρας, αλλά το Kadett εξακολουθεί να διατηρεί ύψος και θέση. Ξαφνικά γυρίζει και έρχεται προς το μέρος μου, χάνοντας συνεχώς ύψος. Είμαι τυχερός σκέφτομαι.

Μόλις όμως έφθασε σε ύψος 3 μέτρων, ακριβώς από πάνω μου, το έπιασε ένα νέο θερμικό και το πήγε στην Πάρνηθα.

Το δεύτερο Kadett έγινε και το πρώτο μου τηλεκατευθυνόμενο, το 1967.

Κάποια χρονιά ήρθε στα χέρια μου το kit του Kapitan, αλλά με φόβησε η συνδεσμολογία της καμπίνας, και το πούλησα χωρίς να ασχοληθώ άλλο με αυτό. 

 

 

Το 1961 αγόρασα από την "Πανελλήνιο Αγορά" το ARF SUPER FLITZER. Οταν το πήρα σπίτι, είδα αμέσως ότι το φτερό του είχε τον οδηγό των συρμάτων από την δεξιά πλευρά, αντί την αριστερή. Το πήγα πίσω και έδωσα μεγάλη μάχη να πείσω τον καταστηματάρχη ότι φταίει το μοντέλο και ξέρω τι του λέω.

Βγάζει ένα δεύτερο όμοιο ARF που είχε και διαπιστώνει ότι αυτό έχει τον οδηγό από την πλευρά που του λέω εγώ. Ακόμα δεν πείθεται. Τέλος αντί να μου αλλάξει απλά τα φτερά, μου έδωσε ολόκληρο το δεύτερο kit και του επέστρεψα το πρώτο.

Με το SUPER FLITZER απέκτησα και τον πρώτο μου κινητήρα, μία Hobby. Κάποιος άλλος θείος με έμαθε να την βάζω μπροστά. Ακόμα δεν είχα βρει που ήταν η Ε.Α.Α.

Το μοντέλο αυτό πέταξε πολύ αργότερα, στη  Γλυφάδα, στην πρώτη πτήση ζαλίστηκα, έπεσα κάτω και το μοντέλο έκανε μετά μόνο του ένα εκπληκτικό wing over. Η ζημιά μικρή, επισκευασμένο πέταγε καλύτερα χωρίς τις ρόδες.

Η πρώτη επιτυχής πτήση δεσμίου ήταν με το Mustang, με μηχανή Tornado.

Μετά κατασκεύασα δύο Ultra Stunter, αλλά κανένα από αυτά δεν πέταξε. Το πρώτο δοκίμασε να το πετάξει ο αδελφός μου, αλλά δεν ολοκλήρωσε ούτε το 1/4 του κύκλου. Ακόμα και σήμερα να έφτιαχνα ένα τέτοιο, αμφιβάλω αν θα μπορούσα να το πετάξω.

Εφτιαξα και το ME 109 H και το πήγα χαρούμενος στον κ. Απόστολο για να πάρω συγχαρητήρια. Δεν του άρεσε το φινίρισμά του, αλλά τον έπεισα να μου δώσει νέα υλικά, με το επιχείρημα ότι αφού δεν μου το είχε πουλήσει η λέσχη δεν μέτραγε σε βάρος μου η κακή κατασκευή του.

Το Champion το έφτιαξα από σχέδιο. Είχε φτερό 1,5 μέτρο, αλλά ευτυχώς βγήκε ίσιο. Με αυτό και την Tornado έμαθα να κάνω ανακυκλώσεις και ανάποδη πτήση.

Ο κατάλογος αυτός δείχνει τον πομπό Bellaphon, με τον μεγάλο δέκτη Microton και σερβομηχανισμό Telematic.

Αυτά τα υλικά υπήρχαν ήδη στην Ελλάδα, ο αναγνώστης θα τα αναγνωρίσει σε διάφορες φωτογραφίες της πρώτης δεκαετίας της ζωής της Ε.Α.Α.

Τον Οκτώβριο του 1963 στο Τατόϊ, είδα για πρώτη φορά τηλεκατευθυνόμενο μοντέλο, και συγκριμένα σε πτήση, το Satellit, που είχε συνεταιρικά ο Γ. Σεβαστός με τον Τ. Βαμβακίδη. Το σύστημα που χρησιμοποίησαν ήταν το νεώτερο Variophon-Varioton επίσης του Graupner.

 

Δεν μου πέρασε από το μυαλό τότε ότι τρία χρόνια αργότερα θα πέταγα και εγώ το πρώτο μου τηλεκατευθυνόμενο.

Οι πρώτοι κινητήρες της σειράς Taifun ήταν όλοι Diesel. Τα περισσότερα μοντέλα τους προορίζοντο για αγωνιστικές κατηγορίες.

Από τη σειρά Taifun οι δημοφιλέστεροι στην Ελλάδα ήταν η Hobby 1 cc., η  Hurrikan 1,5 cc. και η Tornado 2,5 cc.

Την εποχή εκείνη γνωστοί ήταν περισσότερο οι εξ' Αμερικής κινητήρες, αλλά ο Graupner έφερε στην Ευρώπη τους τότε άγνωστους Ιαπωνικούς OS Max σμαξ τους λέγαμε), σε 4 διαφορετικούς κυβισμούς, από τους οποίους είχα την χαρά να αποκτήσω τον O.S. Pet, O.S. Max .15 και O.S. Max .29

Οι κινητήρες Taifun και O.S. της εποχής εκείνης, όως και τα παλιά kit του Graupner έχουν σήμερα παγκόσμιο συλλεκτικό ενδιαφέρον.

[ θεματικός πίνακας ] - [ πρώτη σελίδα ]